Hesapstan tarafından sunulan Ortalama Maliyet Hesaplama aracı, farklı miktar ve birim fiyatlarla yapılan alışları miktara göre ağırlıklandırır. Toplam miktarı, toplam maliyeti, işlem bazındaki ara toplamları ve ortalama birim maliyeti gösterir.
Ortalama maliyet nedir?
Ortalama maliyet, birden fazla alışın fiyatlarını basitçe toplamak yerine her fiyatı satın alınan miktarla birlikte değerlendirir. Bu nedenle miktarlar farklıysa doğru yöntem ağırlıklı ortalamadır.
Araç hisse senedi, ürün, hammadde veya başka bir birim için kullanılabilir; ancak yalnızca girdiğiniz miktar ve fiyatları hesaplar.
Ortalama maliyet formülü
Her alış için miktar birim fiyatla çarpılarak ara toplam bulunur. Tüm ara toplamlar toplam maliyeti, tüm miktarlar toplam miktarı verir. Ortalama birim maliyet, toplam maliyetin toplam miktara bölünmesidir.
Alış miktarları farklıysa fiyatların aritmetik ortalaması gerçek maliyeti vermez. Büyük miktarlı alışın sonuç üzerindeki etkisi daha fazladır.
Adım adım kullanım
- Her alış için miktarı ve birim fiyatı girin.
- Gerekirse yeni alış kartı ekleyin veya boş kartları kaldırın.
- Kısmen doldurulan bir satırı tamamlayın; tamamen boş satırlar hesaba katılmaz.
- En az iki tamamlanmış alışla hesaplama yapın.
- Toplam miktarı, toplam maliyeti, ortalama maliyeti ve alış bazındaki dökümü inceleyin.
Örnek hesaplama
İlk alışta 10 birim 100 TL'den, ikinci alışta 5 birim 130 TL'den alınsın. İlk ara toplam 1.000 TL, ikinci ara toplam 650 TL'dir.
Toplam maliyet 1.650 TL, toplam miktar 15 birim olur. Ortalama maliyet 1.650 ÷ 15 = 110 TL'dir. Fiyatların basit ortalaması olan 115 TL bu örnekte doğru maliyet değildir.
Hisse senedi ve stok için nasıl yorumlanır?
Hisse senedi alışlarında sonuç, girilen işlemlerin miktar ağırlıklı ortalama alış fiyatını gösterir. Stok veya ürün alımlarında ise aynı mantıkla ortalama birim edinme maliyeti bulunur.
- Mevcut piyasa fiyatı hesaplamaya dahil değildir.
- Sonuç kâr veya zarar hesaplamaz.
- Aracı kurum komisyonu, vergi, döviz dönüşümü, bölünme ve temettü etkileri dahil değildir.
- Muhasebe veya vergi amaçlı maliyet yöntemi, işletmenin tabi olduğu kurallara göre farklı olabilir.
Sık yapılan hatalar
- Miktarları dikkate almadan fiyatların basit ortalamasını almak.
- Komisyon ve vergiler dahilmiş gibi sonucu yorumlamak.
- Satış işlemlerini yeni bir alış satırı gibi girmek.
- Kısmen doldurulmuş satırı fark etmeden hesaplamaya çalışmak.
- Farklı para birimlerindeki alışları kur dönüşümü yapmadan birleştirmek.
Sınırlar ve finansal uyarı
Araç canlı piyasa verisi, portföy değeri, gerçekleşmiş kâr/zarar veya aracı kurum maliyet tabanı üretmez. Sonuç yalnızca girdiğiniz alış miktarları ve fiyatlarına dayanır.
Mevcut araç en az iki tamamlanmış alışla çalışır ve en fazla 30 alış satırı destekler. Satırlar değiştiğinde önceki sonuç temizlenir.
Sık Sorulan Sorular
Ortalama maliyet nasıl hesaplanır?
Her alışın miktarı birim fiyatla çarpılır. Toplam maliyet, toplam miktara bölünerek ağırlıklı ortalama birim maliyet bulunur.
Neden alış fiyatlarının basit ortalaması alınmaz?
Çünkü yüksek miktarlı alışın toplam maliyete etkisi daha büyüktür. Miktarlar farklıysa basit fiyat ortalaması yanıltıcı olur.
Komisyon ve vergiler dahil mi?
Hayır. Mevcut araç yalnızca miktar ve birim fiyatı kullanır. Komisyon, vergi ve diğer masrafları ayrıca hesaba katmanız gerekir.
Canlı hisse fiyatı kullanılıyor mu?
Hayır. Piyasa verisi veya sembol sorgusu yoktur; yalnızca sizin girdiğiniz fiyatlar hesaplanır.
Satış işlemleri hesaba katılabilir mi?
Bu sürüm alışların ortalama maliyetini hesaplar. Satış sonrası kalan maliyet, FIFO veya başka stok yöntemleri kapsamında değildir.
Kaç alış ekleyebilirim?
En fazla 30 alış satırı eklenebilir. Hesaplama için en az iki satırın miktar ve fiyat alanları tamamlanmalıdır.
Bu sonuç muhasebe maliyeti olarak kullanılabilir mi?
Genel bir ağırlıklı ortalama verir; vergi ve muhasebe amaçlı resmi maliyet yöntemi ülke, işletme ve işlem türüne göre değişebilir.