Bu icra masrafı hesaplama aracı, Hesapstan tarafından Türkiye’de ilamlı ve ilamsız icra takiplerinde başvurma harcı, peşin harç, tebligat gideri, tahsil harcı ve isteğe bağlı cezaevi yapı harcı gibi temel kalemleri tahmini olarak hesaplamak için hazırlanmıştır.
Bu icra masrafı hesaplama aracı ne hesaplar?
Bu araç, Türkiye’de ilamlı ve ilamsız icra takiplerinde ortaya çıkabilecek temel masraf kalemlerini tahmini olarak gösterir. Sonuçlar iki ayrı mantıkla okunmalıdır: takip başlatılırken ödenen başlangıç masrafları ve tahsil gerçekleşirse gündeme gelen tahsil aşaması harçları.
- Başvurma harcını sabit tutar olarak gösterir.
- İlamsız takipte peşin harcı hesaplar ve tahsil harcından mahsup eder.
- Tebligat sayısı ve birim tebligat giderine göre tebligat toplamını hesaplar.
- Tahsil harcını üç aşamaya göre hesaplar: hacizden önce, hacizden sonra satıştan önce, satıştan sonra paraya çevirme.
- Cezaevi yapı harcını istenirse ayrı bir bilgilendirme satırı olarak gösterir; bu tutarı genel toplamın içine katmaz.
İcra dosyasındaki gerçek masraf; icra dairesi işlemleri, tebligat sayısı, haciz ve satış işlemleri, dosya türü, tahsil zamanı ve güncel harç uygulamasına göre değişebilir. Bu araç planlama ve yaklaşık anlama içindir.
İcra takibi nedir ve masraf neden doğar?
İcra takibi, alacaklının borcun tahsili için icra dairesi üzerinden yürüttüğü resmi takip yoludur. Bir mahkeme kararına dayalı takip ilamlı, doğrudan para alacağı veya belgeye dayalı takip ise çoğu durumda ilamsız takip olarak adlandırılır.
Takip açılırken dosya oluşturma, tebligat gönderme ve bazı harçları ödeme gerekir. Borç tahsil edildiğinde ise devlet tarafından tahsil harcı alınabilir. Bu nedenle icra masrafı yalnızca dosya açılışındaki ilk ödeme değildir; dosyanın sonucu ve tahsil aşaması da toplam maliyeti etkiler.
İcra masrafı, borcun kendisiyle aynı şey değildir. Bir alacak için 100.000 TL takip yapılması, yalnızca bu tutarın talep edildiği anlamına gelir; ayrıca başvurma harcı, peşin harç, tebligat ve tahsil aşaması kalemleri oluşabilir.
İlamlı ve ilamsız icra masrafı arasındaki fark nedir?
İlamlı takipte alacak çoğunlukla mahkeme kararı veya ilam niteliğindeki belgeye dayanır; ilamsız takipte ise alacaklı doğrudan icra takibi başlatabilir. Bu ayrım, özellikle peşin harç bakımından önemlidir.
- İlamsız takipte peşin harç alacak tutarı üzerinden hesaplanır.
- İlamlı takipte bu araç peşin harcı 0 olarak ele alır.
- Başvurma harcı ve tebligat gideri her iki takip türünde de başlangıç masrafı mantığında değerlendirilir.
- Tahsil harcı, borç tahsil edildiğinde seçilen tahsil aşamasına göre ayrıca hesaplanır.
Başlangıç masrafları hangi kalemlerden oluşur?
Başlangıç masrafları, takip dosyası açılırken veya ilk aşamada dikkate alınan kalemleri gösterir. Bu bölüm kullanıcının dosyayı başlatırken yaklaşık hangi kalemlerle karşılaşabileceğini anlamasına yardım eder.
- Başvurma harcı: icra takibine başlarken alınan sabit harçtır.
- Peşin harç: ilamsız takipte alacak tutarı üzerinden hesaplanan ve daha sonra tahsil harcından mahsup edilen harçtır.
- Tebligat gideri: borçluya veya ilgili kişilere yapılacak bildirimler için tahmini giderdir.
- Ek masraflar: haciz, satış, yediemin, posta veya dosyaya özgü başka değişken kalemleri manuel girmek için kullanılabilir.
Peşin harç mahsubu neden önemlidir?
Peşin harç mahsubu, ilamsız takipte başta ödenen peşin harcın tahsil aşamasında doğan tahsil harcından düşülmesi anlamına gelir. Bu yapılmazsa aynı tutar hem başlangıç masrafında hem de tahsil harcında iki kez hesaba katılmış gibi görünür.
Bu nedenle araç, önce brüt tahsil harcını hesaplar, sonra ilamsız takipte ödenen peşin harcı mahsup eder ve net tahsil harcını gösterir. İlamlı takipte peşin harç olmadığı için mahsup satırı doğal olarak farklı çalışır.
Başlangıçta ödenen peşin harç dosya açılışında gerçek bir masraftır; ancak tahsil gerçekleştiğinde tahsil harcı hesabında mahsup edilir. Bu yüzden araç, masrafları zamanına göre ayırır.
Tahsil harcı aşamaları nasıl çalışır?
Tahsil harcı, borç tahsil edildiğinde tahsilin hangi aşamada gerçekleştiğine göre değişen nispi harçtır. Bu araç üç temel aşamayı destekler ve her aşamada brüt tahsil harcı ile varsa mahsup sonrası net tahsil harcını ayırır.
- Hacizden önce ödeme: ödeme veya icra emrinden sonra, haciz yapılmadan önce tahsil edilen tutarlar için daha düşük oran kullanılır.
- Hacizden sonra, satıştan önce ödeme: haciz yapılmış ancak mal satılmamışsa daha yüksek oran uygulanır.
- Satıştan sonra / paraya çevirme: haczedilen veya rehinli mal satılıp paraya çevrildikten sonra tahsil söz konusuysa en yüksek oran kullanılır.
Aynı alacak tutarında hacizden önceki ödeme ile satıştan sonraki tahsil arasında önemli fark olabilir. Bu nedenle tahsil aşamasını dosyanın gerçek durumuna göre seçmek gerekir.
Cezaevi yapı harcı nasıl okunmalı?
Cezaevi yapı harcı, tahsil aşamasında görülebilen ve araçta isteğe bağlı olarak ayrıca gösterilen bir kesinti/harç kalemidir. Bu araç onu normal bir dosya açılış masrafı gibi genel toplamın içine katmaz.
Bu tercih bilinçlidir. Çünkü cezaevi yapı harcının dosyada nasıl uygulanacağı, matrahı ve borçluya yükletilip yükletilemeyeceği somut takip türüne göre ayrıca kontrol edilmelidir. Araç bu kalemi bilgi amaçlı gösterir; nihai tahsil paylaşımı veya dosya kapak hesabı yerine geçmez.
Cezaevi yapı harcı ayrı gösterildiğinde, bu tutarın genel icra masrafı toplamına eklenmesi gerektiği anlamına gelmez. Somut dosyada icra müdürlüğü veya icra avukatıyla kontrol edilmelidir.
Tebligat gideri ve ek masraflar neyi ifade eder?
Tebligat gideri, icra dosyasında borçluya veya ilgili kişilere gönderilecek bildirimler için kullanılan tahmini giderdir. Araçta tebligat sayısı ve birim tebligat gideri kullanıcı tarafından değiştirilebilir.
Ek masraflar alanı, dosyaya göre değişebilen ve tek tek otomatik hesaplanmayan kalemleri yaklaşık olarak eklemek içindir. Haciz, satış, bilirkişi, yediemin, ek posta veya dosyaya özel başka işlemler bu alana manuel olarak eklenebilir.
Tebligat ve ek masraflar dosyadan dosyaya değişir. Bu nedenle araçta bu değerlerin kullanıcı tarafından düzenlenebilmesi özellikle önemlidir.
Hesaplama örneği
Örneğin 180.000 TL ilamsız takipte iki tebligat ve hacizden önce tahsil aşaması seçildiğini düşünelim. Araç önce başvurma harcını, peşin harcı, tebligat giderini ve varsa ek masrafları başlangıç bölümünde toplar.
Sonra 180.000 TL üzerinden brüt tahsil harcını hesaplar. İlamsız takipte daha önce ödenen peşin harç bu brüt tahsil harcından mahsup edilir ve net tahsil harcı ayrı gösterilir. Böylece kullanıcı hem ilk aşamada ödenecek kalemleri hem de tahsil gerçekleşirse doğabilecek net tahsil kalemini görür.
Eğer aynı dosyada satıştan sonra tahsil aşaması seçilirse, tahsil harcı oranı yükselir. Bu nedenle dosyanın gerçekten hangi aşamada tahsil edildiğini seçmek hesap sonucunu doğrudan değiştirir.
Bu hesap ne zaman kullanışlıdır?
Bu hesaplama, icra takibi başlatmadan önce yaklaşık masrafı görmek, alacak tutarı büyüdükçe tahsil harcının etkisini anlamak ve ilamlı-ilamsız takip farkını kavramak için kullanışlıdır.
- Alacaklı, takip açılışında hangi temel masrafların doğacağını görebilir.
- Borçlu, tahsil aşamasına göre masraf yükünün neden değiştiğini anlayabilir.
- Avukatla görüşmeden önce başvurma, peşin harç, tebligat ve tahsil harcı ayrımını netleştirmek isteyen kullanıcılar temel fikir edinir.
- Satış aşamasına giden dosyalarda maliyetin neden arttığı görülebilir.
Bu araç neleri hesaplamaz?
Bu araç temel icra masrafı ve tahsil harcı mantığını gösterir; tüm icra dosyası kapak hesabını otomatik üretmez. Bazı dosya türleri ve işlemler ayrı uzmanlık veya resmi hesaplama gerektirir.
- Haricen tahsil, feragat veya özel indirimli tahsil harcı durumlarını hesaplamaz.
- Kambiyo senetlerine özgü takip ve MTS/7155 kapsamındaki özel takip akışlarını ayrıca modellemez.
- Yediemin, satış giderleri, kıymet takdiri, ilan gideri ve fiili haciz giderlerini otomatik hesaplamaz; bunlar ek masraf alanına manuel girilebilir.
- Avukatlık ücreti, icra vekâlet ücreti, vekaletname gideri veya profesyonel hizmet bedellerini hesaplamaz.
- KDV hesaplamaz; harçlar devlet harcı niteliğindedir, profesyonel hizmet vergileri bu aracın dışında kalır.
İcra müdürlüğündeki gerçek dosya hesabı, takip türü ve yapılan işlemlere göre değişebilir. Resmi ödeme, tahsil veya kapak hesabı için güncel icra dairesi uygulaması ve uzman görüşü kontrol edilmelidir.
Sık yapılan hatalar
İcra masrafı hesaplanırken en sık hata, tüm kalemleri tek bir anda ödenecek masraf gibi okumaktır. Oysa bazı kalemler dosya açılışında, bazıları tahsil gerçekleştiğinde, bazıları ise yalnızca belirli işlem yapılırsa gündeme gelir.
- Peşin harcı tahsil harcına ek bir nihai maliyet gibi görmek.
- Tahsil aşamasını yanlış seçmek ve satış sonrası oranı gerektiği halde daha düşük aşamayı kullanmak.
- Tebligat sayısını eksik girmek.
- Yediemin, satış ve fiili haciz gibi değişken giderleri hiç eklememek.
- Cezaevi yapı harcını genel toplamın doğal parçası gibi yorumlamak.
Sık Sorulan Sorular
İcra masrafı hesaplama aracı resmi dosya kapak hesabı verir mi?
Hayır. Araç temel harç ve giderleri tahmini olarak gösterir. Resmi dosya kapak hesabı icra dairesi işlemleri, tahsil aşaması ve dosya türüne göre ayrıca kontrol edilmelidir.
Peşin harç tahsil harcına neden mahsup edilir?
İlamsız takipte başlangıçta ödenen peşin harç, tahsil aşamasında hesaplanan tahsil harcından düşülür. Bu nedenle araç brüt tahsil harcı, mahsup ve net tahsil harcını ayrı gösterir.
Satıştan sonra tahsil harcı ne zaman seçilir?
Haczedilen veya rehinli mal satılıp paraya çevrildikten sonra alacak tahsil ediliyorsa satıştan sonra/paraya çevirme aşaması seçilmelidir.
Cezaevi yapı harcı toplam masrafa dahil mi?
Araç cezaevi yapı harcını isteğe bağlı ve ayrı gösterir; genel toplamın içine katmaz. Bu kalemin dosyada nasıl uygulanacağı ayrıca kontrol edilmelidir.
Tebligat giderini neden değiştirebiliyorum?
Tebligat sayısı ve birim gider dosyaya göre değişebilir. Bu nedenle araç varsayılan bir değer verir, ancak kullanıcı gerçek duruma göre düzenleyebilir.