Bu elektrikli araç şarj hesaplama aracı, Hesapstan tarafından Türkiye’de elektrikli araç kullananların şarj maliyetini, tahmini şarj süresini, kazanılan menzili ve şehirler arası elektrik giderini hesaplaması için hazırlanmıştır.
Bu elektrikli araç şarj hesaplama aracı neyi hesaplar?
Bu araç, elektrikli aracın belirli bir mevcut şarj seviyesinden hedef şarj seviyesine çıkarılması için gereken enerjiyi, şebekeden çekilecek yaklaşık kWh miktarını, şarj maliyetini, tahmini şarj süresini ve isteğe bağlı olarak kazanılan menzil ile 100 km başına maliyeti hesaplar.
- Bataryaya eklenecek net enerjiyi hesaplar.
- Şarj verimini dikkate alarak şebekeden çekilecek enerjiyi tahmin eder.
- Elektrik fiyatı ve varsa sabit istasyon ücretiyle toplam şarj maliyetini hesaplar.
- Şarj gücüne göre tahmini şarj süresi verir.
- Tüketim değeri girilirse kazanılan menzil ve 100 km başına maliyet üretir.
- Şehirler arası modda iki il arasındaki KGM mesafesine göre elektrikli araç yolculuk maliyetini hesaplar.
Bu hesaplama canlı şarj fiyatı, batarya sıcaklığı, şarj eğrisi, istasyon yoğunluğu, araç yazılımı veya gerçek rota koşullarını otomatik ölçmez. Elektrik fiyatı, verim ve şarj gücü kullanıcı tarafından girilen değerlere dayanır.
Elektrikli araç şarj maliyeti nasıl hesaplanır?
Elektrikli araç şarj maliyeti, bataryaya eklenmek istenen enerji miktarının şarj verimiyle düzeltilmesi ve çıkan şebeke enerjisinin kWh fiyatıyla çarpılmasıyla hesaplanır.
Temel mantık şudur: net enerji = batarya kapasitesi × (hedef şarj - mevcut şarj) / 100. Şebeke enerjisi = net enerji / şarj verimi. Toplam maliyet = şebeke enerjisi × kWh fiyatı + varsa sabit istasyon ücreti.
Bataryaya giren enerji ile prizden veya istasyondan çekilen enerji aynı olmayabilir. Şarj sırasında oluşan kayıplar nedeniyle şebekeden çekilen enerji genellikle bataryaya eklenen net enerjiden daha yüksektir.
Batarya kapasitesi, mevcut şarj ve hedef şarj ne anlama gelir?
Batarya kapasitesi aracın toplam kullanılabilir enerji büyüklüğünü kWh cinsinden gösterir. Mevcut şarj seviyesi bataryanın şu anki yüzdesini, hedef şarj seviyesi ise şarj sonunda ulaşmak istediğiniz yüzdeyi ifade eder.
- Batarya kapasitesi: Aracın bataryasının kWh cinsinden büyüklüğüdür.
- Mevcut şarj seviyesi: Şarja başlamadan önceki yüzde değeridir.
- Hedef şarj seviyesi: Şarj sonunda ulaşılmak istenen yüzde değeridir.
- Net enerji: Hedefe ulaşmak için bataryaya eklenmesi gereken enerji miktarıdır.
- Şebeke enerjisi: Şarj kayıpları dahil, elektrik hattından çekileceği tahmin edilen enerjidir.
Hesaplama, bataryaya enerji ekleme senaryosu içindir. Bu nedenle hedef şarj seviyesi mevcut şarj seviyesinden büyük olmalıdır.
Şarj verimi maliyeti neden değiştirir?
Şarj verimi, şebekeden çekilen elektriğin ne kadarının bataryaya net enerji olarak ulaştığını gösterir. Verim düştükçe aynı batarya artışı için daha fazla elektrik çekilir ve maliyet yükselir.
Örneğin bataryaya 30 kWh net enerji eklemek istiyorsanız ve şarj verimi %90 ise şebekeden yaklaşık 33,33 kWh enerji çekilmesi gerekir. Kullanıcı daha düşük veya daha yüksek verim varsayımı girerse maliyet de buna göre değişir.
Gerçek şarj verimi araç, şarj cihazı, kablo, sıcaklık, batarya durumu ve şarj gücüne göre değişebilir. Bu yüzden verim alanı kesin teknik ölçüm değil, hesap varsayımıdır.
Şarj süresi nasıl tahmin edilir?
Tahmini şarj süresi, şebekeden çekilecek enerji miktarının şarj gücüne bölünmesiyle hesaplanır. Sonuç saat ve dakika olarak gösterilir.
Formül: tahmini şarj süresi = şebeke enerjisi / şarj gücü. Örneğin 36 kWh enerji ve 11 kW şarj gücü için basit süre hesabı yaklaşık 3,27 saat olur.
DC hızlı şarjda araç şarj gücünü her zaman sabit tutmaz. Batarya sıcaklığı, doluluk oranı, istasyon kapasitesi, araç yazılımı ve istasyon paylaşımı gerçek süreyi değiştirebilir.
Şarj tipi seçimi: priz, wallbox, AC ve DC
Araçta şarj tipi seçimi, hazır şarj gücü değerlerini hızlıca doldurmak için kullanılır. Priz, wallbox, AC kamu şarjı, DC hızlı şarj ve DC ultra seçenekleri farklı güç varsayımlarına dayanır.
- Priz: düşük güçlü ve genellikle yavaş şarj senaryosudur.
- Wallbox: ev veya iş yerinde daha düzenli AC şarj için kullanılır.
- AC kamu şarjı: halka açık AC şarj noktalarını temsil eder.
- DC hızlı şarj: uzun yol veya hızlı dolum ihtiyacında kullanılır.
- DC ultra: yüksek güçlü istasyon varsayımıdır; gerçek hız araç ve istasyon şartlarına bağlıdır.
Hazır şarj tipi seçimi, şarj gücü alanını doldurmayı kolaylaştırır. Gerçek istasyondaki kullanılabilir güç ve aracın kabul edebildiği güç farklı olabilir.
Kazanılan menzil ve 100 km maliyeti nasıl hesaplanır?
Tüketim değeri girilirse araç, eklenen net enerjiyle yaklaşık kaç kilometre menzil kazanılacağını ve bu şarjın 100 km başına yaklaşık maliyetini hesaplar.
Formül: kazanılan menzil = net enerji / tüketim × 100. 100 km maliyeti = toplam şarj maliyeti / (kazanılan menzil / 100). Tüketim değeri kWh/100 km cinsinden girilmelidir.
Gerçek menzil hız, hava sıcaklığı, klima, lastik basıncı, yol eğimi, araç yükü ve sürüş tarzına göre değişebilir. Bu nedenle kazanılan menzil tahmini bir değerdir.
Şehirler arası elektrikli araç maliyeti nasıl hesaplanır?
Şehirler arası mod, seçilen iki il arasındaki KGM il merkezi karayolu mesafesini kullanır. Kullanıcı aracın kWh/100 km tüketimini ve elektrik fiyatını girerek yolculuk için gereken enerjiyi ve yaklaşık maliyeti görür.
Formül: gereken enerji = mesafe / 100 × kWh/100 km tüketim. Toplam maliyet = gereken enerji × elektrik fiyatı. Gidiş-dönüş seçeneği işaretlenirse mesafe iki katına çıkarılır.
KGM mesafesi il merkezleri arasındaki karayolu mesafesidir. Gerçek adres, mola, rota tercihi, trafik, hava durumu ve şarj durakları bu mesafeden farklı sonuç doğurabilir.
Evde şarj ve halka açık şarj maliyeti nasıl karşılaştırılır?
Evde şarj ve halka açık şarj maliyeti, kullanıcı tarafından girilen kWh fiyatına göre karşılaştırılabilir. Aynı batarya artışı için daha düşük kWh fiyatı daha düşük toplam maliyet üretir.
Bu araç otomatik tarife çekmez. Ev elektriği, iş yeri şarjı veya halka açık şarj istasyonu için geçerli kWh fiyatını kullanıcı girmelidir. Şarj istasyonunda sabit ücret varsa bu tutar ayrıca eklenebilir.
Halka açık istasyonlarda fiyatlar işletmeciye, soket tipine ve istasyon koşullarına göre değişebilir. Güncel fiyat için istasyon uygulaması, işletmeci ekranı veya EPDK Şarj@TR gibi resmi erişim platformları kontrol edilmelidir.
Elektrikli araç şarj örneği
Örnek olarak 60 kWh bataryalı bir aracın %20’den %80’e şarj edildiğini düşünelim. Bataryaya eklenecek net enerji 60 × (80 - 20) / 100 = 36 kWh olur.
Şarj verimi %90 ise şebekeden çekilecek enerji yaklaşık 36 / 0,90 = 40 kWh olur. Elektrik fiyatı 8 TL/kWh ve sabit istasyon ücreti 20 TL ise toplam maliyet 40 × 8 + 20 = 340 TL olur.
Araç tüketimi 16 kWh/100 km ise kazanılan menzil yaklaşık 36 / 16 × 100 = 225 km olur. Bu durumda 100 km başına maliyet yaklaşık 151 TL seviyesinde çıkar.
Bu örnekteki kWh fiyatı ve sabit ücret yalnızca hesaplama mantığını göstermek içindir. Gerçek fiyat için kullandığınız elektrik tarifesi veya şarj istasyonu fiyatı kontrol edilmelidir.
Elektrikli araç maliyeti ile yakıt maliyeti aynı şekilde mi yorumlanır?
Elektrikli araç şarj maliyeti ile yakıt maliyeti benzer amaçla karşılaştırılabilir, ancak aynı yapıda değildir. Elektrikli araçta temel birim kWh, yakıtlı araçta litre üzerinden hesap yapılır.
Karşılaştırma yapmak isteyen kullanıcı, elektrikli araç için 100 km maliyetini; benzin, dizel veya LPG için yakıt tüketimi hesabını ayrı ayrı değerlendirmelidir. Şarj süresi, istasyon erişimi, yol üstü duraklar ve park maliyetleri de kararı etkileyebilir.
Sık yapılan hatalar
Elektrikli araç şarj hesabında en sık hata, batarya yüzdesi, kWh fiyatı, şarj verimi veya tüketim birimini yanlış yorumlamaktan kaynaklanır.
- Batarya kapasitesi yerine kalan menzili yazmak.
- Mevcut şarj ile hedef şarjı ters girmek.
- Şarj verimini %100 sanıp kayıpları tamamen yok saymak.
- kW ile kWh kavramlarını karıştırmak.
- kWh/100 km tüketim yerine km/kWh değeri girmek.
- Halka açık şarj fiyatını ev elektriği fiyatıyla aynı varsaymak.
- KGM mesafesini kapıdan kapıya gerçek rota sanmak.
Bu hesaplamanın sınırları nelerdir?
Bu hesaplama bilgilendirme ve planlama amaçlıdır. Sonuçlar, kullanıcının girdiği batarya, elektrik fiyatı, verim, şarj gücü, tüketim ve mesafe varsayımlarına bağlıdır.
- Canlı şarj fiyatı veya istasyon müsaitliği çekmez.
- Batarya sıcaklığı, şarj eğrisi ve araç yazılımını modellemez.
- Şarj sırasında gücün düşmesini ayrıntılı simüle etmez.
- Şarj istasyonuna ulaşım, bekleme, park ve üyelik koşullarını otomatik eklemez.
- KGM şehirler arası mesafe kapıdan kapıya rota değildir.
- Resmi fatura veya kesin seyahat maliyeti yerine geçmez.
Uzun yol, filo maliyeti, ticari fiyatlama veya resmi gider hesabı için sonucu yaklaşık değer olarak değerlendirin. Güncel şarj fiyatı, istasyon koşulları ve gerçek rota ayrıca kontrol edilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Elektrikli araç şarj maliyeti nasıl hesaplanır?
Önce bataryaya eklenecek net enerji bulunur. Sonra bu değer şarj verimiyle düzeltilerek şebekeden çekilecek enerji hesaplanır. Toplam maliyet, şebeke enerjisi × kWh fiyatı + varsa sabit ücret şeklindedir.
kW ile kWh arasındaki fark nedir?
kWh enerji miktarını, kW ise şarj gücünü ifade eder. Şarj maliyeti kWh üzerinden; tahmini şarj süresi ise enerji miktarı ve kW gücü üzerinden hesaplanır.
100 km elektrikli araç maliyeti nasıl bulunur?
Tüketim değeri kWh/100 km olarak girildiğinde araç, toplam şarj maliyetini kazanılan menzile oranlayarak 100 km başına yaklaşık maliyet üretir.
Şehirler arası EV maliyeti nasıl hesaplanır?
Şehirler arası modda KGM il merkezi mesafesi kullanılır. Mesafe, aracın kWh/100 km tüketimiyle çarpılır ve çıkan enerji elektrik fiyatıyla çarpılarak tahmini yolculuk maliyeti bulunur.
Sonuçlar neden gerçek şarj maliyetinden farklı olabilir?
Gerçek maliyet; güncel kWh fiyatı, şarj verimi, batarya sıcaklığı, istasyon gücü, araç yazılımı, rota ve sürüş koşullarına göre değişebilir. Bu nedenle sonuç tahmini kabul edilmelidir.