Bileşik büyüme oranı hesaplama aracı, Hesapstan tarafından başlangıç değeri, bitiş değeri ve süre bilgisinden CAGR sonucunu bulmak isteyen yatırımcılar ve analiz yapan kullanıcılar için hazırlanmıştır.
Bileşik büyüme oranı neyi gösterir?
Bileşik büyüme oranı, bir değerin başlangıçtan bitişe kadar her yıl aynı oranda büyüdüğü varsayılırsa yıllık ortalama büyümenin kaç yüzde olacağını gösterir. Finans dilinde bu oran genellikle CAGR olarak yazılır.
Bu hesaplayıcı başlangıç değeri, bitiş değeri ve süreyi alır; CAGR yüzdesini, toplam değişim yüzdesini ve büyüme katsayısını ayrı ayrı verir. Böylece sadece “ne kadar arttı?” sorusunu değil, “bu artış yıllık bileşik orana çevrilirse kaç eder?” sorusunu da yanıtlar.
CAGR geçmiş veya varsayımsal iki nokta arasındaki sabit büyüme oranıdır. Ara dönemdeki dalgalanmayı, riskleri, para giriş-çıkışlarını veya gelecekteki performansı garanti etmez.
CAGR formülü nasıl çalışır?
CAGR formülü bitiş değerini başlangıç değerine böler, bu katsayının süreye göre kökünü alır ve 1 çıkarır. Hesaplayıcı sonucu yüzde olarak gösterir.
- Büyüme katsayısı bulunur: bitiş değeri / başlangıç değeri.
- Süre yıl cinsinden kullanılır. Ay seçildiyse ay sayısı 12’ye bölünür.
- Katsayı 1 / süre kuvvetine yükseltilir.
- Sonuçtan 1 çıkarılır ve yüzdeye çevrilir.
Süreyi ay olarak girerseniz hesaplama önce bunu yıl cinsine çevirir. Örneğin 18 ay, CAGR hesabında 1,5 yıl olarak kullanılır.
Örnek: 10.000 TL’den 25.000 TL’ye 5 yılda büyüme
Başlangıç değeri 10.000, bitiş değeri 25.000 ve süre 5 yıl ise büyüme katsayısı 2,5 olur. Bu toplamda %150 artış demektir.
- Başlangıç: 10.000
- Bitiş: 25.000
- Süre: 5 yıl
- CAGR: yaklaşık %20,11
- Toplam değişim: %150
- Büyüme katsayısı: 2,5×
Bu sonuç, yatırımın her yıl tam olarak %20,11 arttığı anlamına gelmez. Anlamı şudur: 10.000 değeri her yıl sabit %20,11 bileşik hızla büyüseydi 5 yılın sonunda yaklaşık 25.000 olurdu.
Negatif CAGR nasıl okunur?
Bitiş değeri başlangıç değerinden küçükse CAGR negatif çıkar. Bu, değerin ilgili süre boyunca bileşik ortalama hızla azaldığını gösterir ve hesaplayıcı tarafından desteklenen normal bir durumdur.
Örneğin 20.000 değerinin 3 yılda 15.000’e düşmesi toplamda %25 azalıştır. Bunu yıllık bileşik orana çevirince sonuç yaklaşık −%9,14 olur.
−%25 toplam değişim, her yıl −%25 düşüş anlamına gelmez. CAGR, bu toplam düşüşü yıllık bileşik orana dönüştürür.
CAGR, bileşik faiz ve ROI arasındaki fark nedir?
CAGR başlangıç ve bitiş değerinden oranı geriye doğru çözer. Bileşik faiz hesabı ise genellikle başlangıç para, oran ve süre verildiğinde gelecekteki değeri ileri doğru hesaplar.
- CAGR: “Bu değer bu sürede hangi yıllık bileşik oranla büyümüş?” sorusunu yanıtlar.
- Bileşik faiz: “Bu oranla ve bu süreyle gelecekte ne olur?” sorusunu yanıtlar.
- ROI: Süreyi yıllıklaştırmadan toplam getiri oranına odaklanır.
- Reel getiri: Enflasyon etkisini hesaba katmaya çalışır.
Dönem içinde ek yatırım, para çekme, düzenli katkı veya ara nakit akışı varsa CAGR yanıltıcı olabilir. Bu durumda iç verim oranı veya nakit akışına duyarlı başka bir yöntem gerekebilir.
Hangi durumlarda kullanılır?
CAGR özellikle fon, hisse, portföy, şirket geliri, kullanıcı sayısı veya satış hacmi gibi iki nokta arasındaki büyümeyi yıllıklaştırmak için kullanılır.
- Farklı sürelerdeki iki yatırımı daha adil karşılaştırmak.
- Bir portföyün 3 veya 5 yıllık yıllıklandırılmış büyümesini görmek.
- Şirket geliri veya müşteri sayısındaki büyümeyi tek yıllık orana çevirmek.
- Toplam değişim yüzdesi ile yıllık bileşik büyüme arasındaki farkı görmek.
Kısa vadeli dalgalanmaların önemli olduğu yatırım kararlarında CAGR tek başına yeterli değildir; oynaklık, maksimum düşüş, nakit akışı ve enflasyon gibi faktörler ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu hesaplayıcının sınırları
Bu araç kullanıcı tarafından girilen başlangıç, bitiş ve süre değerlerine göre saf matematiksel CAGR hesaplar. Herhangi bir piyasa verisi, fon performansı veya resmi veri kaynağı çekmez.
- Gelecek değer projeksiyonu yapmaz; oranı verilen bileşik faiz hesabı için bileşik faiz aracına bakılmalıdır.
- Ara nakit akışlarını hesaba katmaz; bu nedenle iç verim oranı hesaplayıcısının yerine geçmez.
- Enflasyon etkisini düşmez; reel karşılaştırma için reel getiri gerekir.
- Vergi, komisyon, kur farkı veya işlem maliyetlerini otomatik dahil etmez.
Sonucun doğruluğu başlangıç, bitiş ve süre bilgilerinin doğru girilmesine bağlıdır. Para birimi fark etmez; aynı para birimiyle girilmiş iki değer arasında oran hesaplanır.
Sık yapılan yorum hataları
- CAGR’ı her yıl gerçekleşmiş gerçek getiri sanmak.
- Ara dönemdeki büyük düşüşleri veya volatiliteyi görmezden gelmek.
- Düzenli para yatırılan bir portföyde CAGR sonucunu yatırım performansı gibi okumak.
- Toplam değişim yüzdesini yıllık büyüme oranıyla karıştırmak.
- Nominal CAGR sonucunu enflasyondan arındırılmış reel getiri gibi kullanmak.
Bu yüzden sonuç en iyi şekilde bir özet oran olarak okunmalıdır: iki değer arasındaki büyümeyi yıllık bileşik dile çevirir, ama yatırımın bütün hikâyesini anlatmaz.
Sık Sorulan Sorular
CAGR ne demektir?
CAGR, compound annual growth rate ifadesinin kısaltmasıdır. Türkçede bileşik yıllık büyüme oranı veya bileşik büyüme oranı olarak kullanılır.
CAGR ile toplam getiri aynı şey mi?
Hayır. Toplam getiri başlangıçtan bitişe toplam yüzde değişimi gösterir. CAGR aynı değişimi yıllık bileşik orana çevirir.
CAGR negatif olabilir mi?
Evet. Bitiş değeri başlangıç değerinden düşükse CAGR negatif çıkar ve bu, değerin yıllık bileşik ortalamayla azaldığını gösterir.
Süreyi ay olarak girebilir miyim?
Evet. Ay seçildiğinde süre 12’ye bölünerek yıl cinsine çevrilir. Örneğin 24 ay, 2 yıl olarak hesaplanır.
Bu araç gelecekteki getiriyi tahmin eder mi?
Hayır. Bu araç verilen başlangıç ve bitiş değerleri arasındaki geçmiş veya varsayımsal büyümeyi yıllıklandırır. Gelecek performans garantisi vermez.
Dönem içinde para yatırdıysam CAGR uygun mu?
Tek başına uygun olmayabilir. Ara nakit akışları varsa CAGR performansı yanlış yorumlatabilir; iç verim oranı gibi nakit akışına duyarlı yöntemler daha uygun olabilir.