Kredi yapılandırma (refinansman), devam eden bir krediyi kalan borcu kadar kapatıp yerine yeni bir vade ve yeni bir faiz oranıyla yeni bir kredi kullanmaktır. Bu araç iki planı yan yana koyar: bugün devam ettiğinizde ödemeye devam edeceğiniz tutarlar ile yapılandırdığınızda ödeyeceğiniz tutarlar. Kapama bakiyesini eski kredinizden türetebilir veya bankanızın verdiği kapama tutarını doğrudan girebilirsiniz; yalnız uygulanabilir tazminatı ve yeni masrafları da hesaba katar.
Bu hesaplayıcı neyi modelliyor?
Modellenen işlem şudur: bugün elinizde kalan borcu tek seferde kapatırsınız, yalnız hukuken ve sözleşmede uygulanabilir bir erken ödeme tazminatı varsa onu girersiniz, yeni kredi için yeni masraflar doğabilir ve finanse edilen bu tutarlar yeni kredinin anaparasını oluşturur. Bu ayrım, yapılandırmanın avantajını abartmamak için kritiktir.
- Kapama bakiyesini hesaplar veya sizden alır.
- Kredi türüne göre erken ödeme tazminatının uygulanabilirliğini ve üst sınırını kontrol eder.
- Uygulanabilir tazminatı ve yeni masrafları yeni kredinin anaparasına ekler.
- Yeni sabit taksiti ve ay ay ödeme planını kurar.
- Aylık taksit farkını ve toplam maliyet farkını ayrı ayrı gösterir.
- Yeni kredinin yaklaşık efektif yıllık maliyetini verir.
Kalan borç nereden geliyor?
Kapama bakiyesi kaynağı alanı iki yol sunar ve bu seçim sonucun güvenilirliğini doğrudan belirler.
- Eski krediden türet: İlk kredi tutarını, eski aylık faizi, ilk vadeyi ve ödediğiniz taksit sayısını girersiniz. Araç eski kredinin ödeme planını yeniden kurar ve o plandaki anapara azalışına göre kalan bakiyeyi bulur. Bu bir tahmindir: eski planın ilan edildiği gibi düzenli ilerlediğini varsayar.
- Kapama bakiyesini gir: Bankanızdan aldığınız güncel kapama tutarını doğrudan girersiniz. Bu yol tercih edilmelidir.
Gerçek kapama bakiyesi yalnızca anaparanın kalanı değildir: son ödemenizden bugüne işlemiş faiz, varsa gecikme tutarları, tahakkuk etmiş vergi ve fon ile bankanın kendi hesaplama günü konvansiyonunu içerir. Türetilen bakiye bunları bilemez. Bankanız size resmi bir kapama tutarı verdiyse onu girin; türetme yolu yalnızca elinizde bu bilgi yokken bir büyüklük fikri edinmek içindir.
Türetme yolunu seçtiğinizde araç, karşılaştırma için gereken iki ek bilgiyi de üretebilir: mevcut tahmini taksitiniz ve eski planınıza devam etseydiniz kalan vadede ödeyeceğiniz toplam. Kapama bakiyesini doğrudan girdiğinizde bu iki satır gösterilmez, çünkü araç eski planınızın taksitini bilmez.
Tazminat, masraflar ve yeni anapara
Bireysel ihtiyaç ve tüketici taşıt kredilerinde araç genel bir erken ödeme tazminatı varsaymaz; erken ödeme, gelecekteki faiz ve maliyet unsurlarının indirilmesini gerektirir. Konut finansmanında tazminat yalnız sabit faizli sözleşmede açıkça varsa uygulanabilir; kalan vade 36 ay veya altındaysa bakiyenin en çok %1’i, daha uzunsa en çok %2’si olabilir ve hiçbir durumda faiz/maliyet indirimini aşamaz. Değişken faizli konut finansmanında bu tazminat uygulanmaz. Ticari kredide ise yalnız sözleşme veya banka teklifindeki bedeli girin.
Uygulanabilir tazminat ve yeni masraflar cepten ayrıca ödenmeyip finanse ediliyorsa yeni kredinin anaparasına eklenir. Sonuçta "uygulanan tazminat ve yeni masraflar" satırında bu ek yükü ayrı görürsünüz.
Yaklaşık efektif yıllık maliyet satırı, yeni taksit dizisini kapama bakiyesine — yani gerçekte kurtardığınız borca — oranlar. Uygulanabilir tazminat ve masraflar anaparaya eklendiğinde bu satırda maliyet olarak görünür. Bu nedenle efektif maliyet, girdiğiniz yeni nominal faizden yüksek çıkabilir.
Vergi ve kredi türü
Kredi faizi üzerinden alınan BSMV ve KKDF kredi türüne göre değişir ve doğrudan taksitin içindedir. Seçtiğiniz tür hem eski planın yeniden kurulmasında hem de yeni planda aynı vergi profiliyle uygulanır. Ticari ihtiyaç ile ticari taşıt aynı ticari profili paylaşır. Konutta vergi seçimi bugünkü konut sahipliğinden çıkarılmaz; ilk konut finansmanının kredi kullanımındaki istisna durumunu açıkça seçmeniz gerekir.
Bireysel ihtiyaç kredisinde araç BDDK 11152 kademesini hem kapama bakiyesine hem de masraflar dâhil yeni toplam finansmana ayrı ayrı uygular ve daha kısa vadeyi zorunlu tutar. Finanse edilen ücretlerin eşik hesabındaki yeri kararda açıkça tanımlanmadığı için bu, BDDK’ya atfedilen resmi yorum değil muhafazakâr hesaplayıcı güvenlik varsayımıdır. Tüketici taşıt kredisinde ise yeni vade, ilk kredi kullandırımında geçerli BDDK azami vadesini aşamaz; araç bu bilgiyi sözleşme/kredi kaydından ister ve tahmin etmez.
Örnek: düşük taksit her zaman kazanç mıdır?
250.000 TL, 36 ay ve aylık %4,5 faizle kullanılmış, 12 taksiti ödenmiş bir bireysel krediyi düşünün. Kalan 24 ay yerine yeni bir kredi ile 24 ay, aylık %3,5 faiz teklif ediliyor. Araç önce kalan bakiyeyi türetir, yeni masrafları ekler, iki tutar tabanından daha sıkı vade sınırını uygular, yeni taksiti kurar ve aylık taksit farkı ile toplam maliyet farkını gösterir.
Bu iki satır aynı yönü göstermek zorunda değildir. Faiz gerçekten düştüğü için aylık taksit farkı lehinize çıkabilir; ancak vadeyi 24 ay yerine 36 aya uzatırsanız taksit çok daha fazla düşerken toplam maliyet farkı aleyhinize dönebilir. Karar verirken bakılması gereken satır toplam maliyet farkıdır; aylık fark yalnızca nakit akışınızı rahatlatıp rahatlatmadığını söyler.
Vadeyi uzatarak taksiti düşürmek her zaman mümkündür ve bu, faiz hiç düşmese bile işe yarar görünür. Ancak uzayan vade boyunca daha uzun süre faiz, BSMV ve KKDF ödersiniz. Yapılandırma, ancak toplam maliyet farkı lehinize olduğunda veya nakit akışı rahatlaması sizin için toplam maliyet artışına değdiğinde mantıklıdır. Bu ikinci durum meşrudur, ama bilinçli seçilmelidir.
Sonucu nasıl okumalısınız?
- Komisyon öncesi türetilen bakiye: kapatılacak borç. Bankadan aldığınız tutarla karşılaştırın; ciddi fark varsa banka tutarını girip yeniden hesaplayın.
- Uygulanan tazminat ve yeni masraflar: yalnız finanse edildiklerinde yeni kredinin anaparasına eklenen tutar.
- Tahmini mevcut taksit: yalnız türetme yolunda; eski planınızın taksiti.
- Yeni taksit: yeni planın sabit aylık ödemesi.
- Aylık taksit farkı: pozitifse aylık nakit akışınız rahatlar.
- Toplam maliyet farkı: eski plana devam etseniz kalan vadede ödeyeceğiniz toplam ile yeni planın toplamı arasındaki fark. Asıl karar satırı budur.
- Yeni toplam geri ödeme ve yaklaşık efektif yıllık maliyet: yeni kredinin bütün bedeli.
- Yeni kredi ödeme planı: ay ay anapara, faiz, BSMV, KKDF ve kalan bakiye.
Sınırlar ve kapsam dışı kalanlar
Hesaplama, girdiğiniz değerlere dayanan bir karşılaştırmadır. Bankanız yapılandırma talebinizi reddedebilir, farklı bir oran, vade veya masraf uygulayabilir ya da yeniden kredi değerlendirmesi isteyebilir. Kapama bakiyesi, uygulanabilir tazminat, faiz/maliyet indirimi, masraflar, ilk taşıt kredisindeki azami vade ve nihai teklif banka/sözleşme kayıtlarından alınmalıdır.
- Gecikmiş taksit, takip süreci veya yasal takipteki borçlar modellenmez; bunların kapama tutarı farklı işler.
- Eski planın düzenli ödendiği varsayılır; ara ödeme yaptıysanız türetilen bakiye gerçekten sapar.
- Zorunlu sigorta primleri, hayat sigortası ve hesap işletim ücretleri hesaba katılmaz.
- Değişken faizli krediler sabit faizli gibi ele alınır.
- Yeni vade 360 ayı aşamaz.
- Kredi kartı borcunun yapılandırılması bu araç kapsamında değildir; kart borcu farklı bir rejime ve farklı bir faiz tavanına tabidir.
Sık Sorulan Sorular
Kredi yapılandırma ile ek taksit aynı şey mi?
Hayır. Bu araç, devam eden bir tüketici veya ticari kredinin kapatılıp yerine yeni bir kredi kullanılmasını modeller. Kredi kartındaki bir işlemin taksit sayısını artırmak ya da kart borcunu yapılandırmak farklı ürünlerdir ve farklı faiz tavanlarına tabidir.
Kapama bakiyesini bilmiyorum, ne yapmalıyım?
Bankanızdan güncel kapama tutarını isteyin ve "Kapama bakiyesini gir" seçeneğiyle girin. Elinizde yoksa türetme yolunu kullanabilirsiniz; ancak sonuç, son ödemeden bu yana işlemiş faizi ve banka konvansiyonlarını içermediği için yaklaşık kalır.
Erken ödeme tazminatı her kredide var mı?
Hayır. Bireysel ihtiyaç ve tüketici taşıt kredilerinde araç genel bir tazminat varsaymaz; gelecekteki faiz ve maliyet unsurları indirilir. Konutta tazminat yalnız sabit faizli ve sözleşmede kararlaştırılmışsa, %1/%2 kalan-vade sınırları ve indirim tavanı içinde olabilir; değişken faizde uygulanmaz. Ticari bedeli yalnız sözleşme veya banka teklifi gösteriyorsa girin.
Aylık taksitim düşüyorsa yapılandırma kârlı değil mi?
Mutlaka değil. Taksit, vade uzatılarak da düşürülebilir ve bu durumda toplam ödediğiniz faiz artar. Kararı toplam maliyet farkı satırına bakarak verin. Aylık farkın tek başına anlamlı olduğu tek durum, nakit akışı sıkışıklığını gidermenin sizin için öncelikli olmasıdır.
Komisyon ve masraflar neden yeni krediye ekleniyor?
Çünkü çoğu durumda bunlar cepten ödenmez, finanse edilir. Yeni kredinizin anaparası kalan borcunuzdan büyük olur ve taksitiniz bu büyük tutar üzerinden hesaplanır. Bunları ayrıca peşin ödeyecekseniz, ilgili alanları 0 bırakıp ödediğiniz tutarı kendi karşılaştırmanızda ayrıca dikkate alın.
Yeni vadeyi girdim ama sonuç çıkmıyor, neden?
Bireysel ihtiyaçta araç kapama bakiyesi ve masraflar dâhil yeni toplam finansman için sınırı ayrı hesaplayıp daha kısa olanı uygular. Taşıtta ilk kullandırımda geçerli BDDK azami vadesi seçilmeden veya aşıldığında sonuç vermez. Diğer türlerde de teknik üst sınır 360 aydır.