Tahvil hesaplama aracı, anaparanızın vadeye kalan günde basit veya bileşik faizle ne kadar getiri sağlayacağını gösterir. Dilerseniz Hazine tahvili, özel sektör tahvili ya da finansman bonosu için edinim tarihi ve ihraççı bilgisine göre tahmini stopajı da hesaba katar; emin değilseniz yalnızca brüt getiriyi görürsünüz. Kuponlu bir tahvilin teorik fiyatını bulmak için ayrı bir mod da vardır.
Tahvil hesaplama aracı neyi hesaplar?
Araç iki ayrı soruyu yanıtlar. Varsayılan “Dönem Getirisi” modu, belirli bir anaparanın yıllık faiz oranıyla vadeye kalan günde ne kadar getiri sağlayacağını hesaplar. “Teorik Kupon Fiyatı” modu ise kuponlu bir tahvilin, beklediğiniz getiriye göre bugün ne kadar etmesi gerektiğini bulur.
Tahvil, devletin ya da bir şirketin borçlanmak için çıkardığı, genellikle bir yıldan uzun vadeli borç senedidir. Bono ise daha kısa vadeli benzeridir. Dönem getirisi modu, vadeye kalan gün sayısı ve bir yıllık oran bilindiğinde her iki araç için de aynı aritmetiği kullanır; ancak bir tahvilin kupon tarihlerini, alım-satım fiyatını ve ödeme takvimini modellemez.
Faiz oranı ve beklenen getiri sizin girdiğiniz değerlerdir. Araç canlı bir piyasa fiyatı ya da getirisi çekmez ve bir aracı kurum veya banka teklifini temsil etmez.
Dönem getirisi nasıl hesaplanır?
Dönem getirisi, anaparanın vadeye kalan gün boyunca yıllık orana göre kazandığı tutardır. Basit faizde brüt getiri = anapara × (yıllık oran ÷ 100) × gün ÷ 365 formülüyle bulunur. Bileşik faizde brüt getiri = anapara × ((1 + yıllık oran ÷ 100) ^ (gün ÷ 365) − 1) formülü kullanılır; girdiğiniz oran bir yıl (365 gün) sonunda ulaşılan yıllık efektif orandır.
- Anapara: yatırdığınız ya da yatıracağınız tutar; sıfırdan büyük olmalı ve kuruş (iki ondalık) hassasiyetini aşmamalıdır.
- Yıllık faiz oranı: yüzde olarak yazılır (örneğin 15,5). Sıfır olabilir, negatif olamaz.
- Faiz türü: Basit (varsayılan) veya Bileşik.
- Vadeye kalan gün: 1 ile 36.500 arasında bir tam sayıdır. Yıl 365 gün sayılır; 366. gün de girilebilir.
Sonuçta brüt getiri hem tutar hem de anaparaya oranı olarak gösterilir. Bu yüzde yıllık değil, seçtiğiniz dönemin toplam getirisidir. Tutarlar kuruşa yuvarlanır ve ekrandaki toplamlar birbirini tutacak şekilde hesaplanır: gösterilen brüt getiri ile stopajın farkı gösterilen net getiriye eşittir.
Basit ve bileşik faiz arasındaki fark nedir?
Basit faizde getiri gün sayısıyla doğru orantılı artar: 730 gün, 365 günün iki katı getiri verir. Bileşik faizde ise kazanılan getiri de anaparaya eklenip faiz kazanmaya devam eder; bu yüzden süre uzadıkça fark büyür.
Örneğin 5.000 ₺ anapara, yıllık %15,5 oran ve 365 gün için iki yöntem de 775,00 ₺ verir. 730 günde basit faiz 1.550,00 ₺, bileşik faiz 1.670,13 ₺ getirir. Kısa sürelerde fark küçüktür: 30 günde basit faiz 63,70 ₺, bileşik faiz 59,57 ₺ verir; çünkü bileşik yöntemde girilen yıllık efektif oran gün sayısına göre eşdeğer bir dönem oranına çevrilir.
Bu araç bileşik faizi standart yıllık efektif projeksiyonla hesaplar. Bazı hesaplayıcılar uzun sürelerde farklı sonuç gösterebilir; sonucu bu yönteme göre okuyun.
Stopaj hesaba ne zaman katılır?
Varsayılan olarak stopaj hesaplanmaz ve yalnızca brüt getiri gösterilir. Bu, stopajın %0 olduğu anlamına gelmez. Stopaj oranı enstrümanın türüne, ihraççıya ve tahvili edindiğiniz tarihe göre değişir; bu yüzden araç oranı sizin yerinize tahmin etmez.
Durumunuza uyan bir kategoriyi seçip gerçek kişi olarak hesapladığınızı işaretlerseniz araç, aşağıdaki doğrulanmış gruplara göre tahmini stopajı brüt getiriye uygular. İşaretlemezseniz resmî bir oran uygulanmaz. Koşullar eksikse, belirsizse ya da bir gruba girmiyorsa yine yalnızca brüt getiri gösterilir.
- Hazine ve Maliye Bakanlığı ihraçlı devlet tahvili ve hazine bonosu: 22.12.2021 – 31.12.2026 arasında edinilenlerde %0; 1.1.2006 – 21.12.2021 arasında edinilenlerde %10. 1.1.2027 ve sonrasındaki edinimler için oran yürürlükteki karara bağlı olduğundan yalnızca brüt getiri gösterilir.
- Yurt içi özel sektör tahvili/bonosu (finansman bonosu hariç): %10. Banka ihraçlarında 1.2.2025 öncesi edinimlere indirimli ve vadeye bağlı oranlar uygulanmış olabileceğinden bu durumda brüt getiri gösterilir.
- SPK onaylı finansman bonosu: 24.5.2020 ve sonrasında edinilenlerde %15.
Listede olmayan bir enstrümanınız ya da farklı bir oran varsayımınız varsa “Kendi stopaj oranımı gireceğim” seçeneğiyle 0 ile 100 arasında bir oran yazabilirsiniz. Bu oran sizin varsayımınızdır; araç yasal olarak uygulanıp uygulanmadığını doğrulamaz ve yalnızca aritmetik olarak uygular.
Gösterilen stopaj, gerçek kişi varsayımıyla yapılmış tahmini bir hesaptır. Fiili kesinti, gelirin gerçek oluşumuna göre aracı kurum veya banka tarafından yapılır. Tüzel kişiler, Eurobond ve yurt dışında ihraç edilen araçlar, kira sertifikaları ve 1.1.2006 öncesi ihraçlar bu seçeneklerin kapsamı dışındadır.
Teorik kupon fiyatı modu ne işe yarar?
Kuponlu bir tahvilin teorik fiyatı, gelecekteki kupon ödemeleriyle vade sonundaki nominal değerin, beklediğiniz yıllık getiriyle bugüne indirgenmiş toplamıdır. Beklediğiniz getiri kupon oranından yüksekse teorik fiyat nominal değerin altında, düşükse üzerinde çıkar.
Bu modda nominal değeri, yıllık kupon oranını, beklenen yıllık getiriyi, yıllık kupon ödeme sayısını (1, 2 veya 4) ve vadeye kalan kupon ödemesi sayısını girersiniz. Yıl değil kupon sayısı istenir, çünkü fiyatlama yalnızca ayrık kupon tarihlerinde tanımlıdır ve ondalıklı bir yıl değeri sessiz bir yuvarlama gerektirirdi.
Örnek: 100.000 ₺ nominal değerli, yıllık %30 kuponlu ve yılda iki kez ödemeli bir tahvilde her kupon 15.000 ₺'dir. Yıllık %35 getiri beklentisiyle ve 4 kupon ödemesi (2 yıl) kalmışsa teorik fiyat 93.208,92 ₺ çıkar.
Bu mod canlı piyasa verisi kullanmaz, temiz/kirli fiyat ayrımı ve birikmiş faiz hesabı yapmaz. Sonuç teorik bir bugünkü değerdir; bir alım-satım teklifi veya yatırım tavsiyesi değildir.
Hesaplama örnekleri
- 5.000 ₺, yıllık %15,5, 365 gün, basit faiz: brüt getiri 775,00 ₺, brüt toplam 5.775,00 ₺.
- Aynı hesapta Hazine tahvili seçip edinim tarihi olarak 2024'ten bir gün girerseniz stopaj 0,00 ₺, net getiri 775,00 ₺ olur. Edinim tarihi 2020 ise stopaj %10 ile 77,50 ₺, net getiri 697,50 ₺, net toplam 5.697,50 ₺ olur.
- Aynı hesapta kendi oranınız olarak %12,5 yazarsanız stopaj 96,88 ₺, net getiri 678,12 ₺, net toplam 5.678,12 ₺ gösterilir.
- 30 günde 5.000 ₺, yıllık %15,5: basit faizle brüt getiri 63,70 ₺, bileşik faizle 59,57 ₺.
Sık yapılan hatalar
- Yıllık oranı dönem oranı sanmak: araç yıllık oran ister ve günü 365'e bölerek dönem getirisini kendisi bulur.
- Kupon oranı ile beklenen getiriyi karıştırmak: kupon tahvilin ödeme oranıdır, beklenen getiri ise piyasadaki getiri varsayımınızdır.
- “Emin değilim” veya varsayılan seçimi %0 stopaj sanmak: bu durumlarda stopaj hesaplanmaz, yalnızca brüt getiri gösterilir.
- Edinim tarihini vade tarihiyle karıştırmak: Hazine tahvilinde oranı tahvili aldığınız tarih belirler, bitiş tarihi değil.
- Dönem getirisini tahvilin alış fiyatı sanmak: dönem getirisi anaparanın kazancıdır; teorik fiyat ayrı bir moddur.
Sınırlar ve dikkat edilecekler
Araç, girdiğiniz oranla anaparanın aritmetik getirisini gösterir. Kupon tarihlerini, alım-satım fiyatını, komisyonu, birikmiş faizi, ihraççı riskini ve gerçek ödeme gününü modellemez. Stopaj hesabı yalnızca belirtilen gerçek kişi grupları için ve tahmin niteliğindedir; vergi danışmanlığı yerine geçmez.
Stopaj oranları ve özellikle Hazine tahvilindeki geçici %0 uygulaması zaman sınırlıdır ve Cumhurbaşkanı kararlarıyla değişebilir. İşlem yapmadan önce Gelir İdaresi Başkanlığı'nın güncel rehberini ve Resmî Gazete'yi kontrol edin.
Benzer hesaplayıcılardan farkı
Kısa vadeli ve iskontolu borçlanma senetleri için Bono Hesaplama aracı, vadesi bir yıldan kısa senetlerin alış fiyatını ve getirisini ayrıca verir. Bir ticari senedin bankada iskonto edilmesi İç ve Dış İskonto Hesaplama aracının konusudur. Repo, bir menkul kıymetin geri alım sözleşmesiyle kısa süreli borçlanılmasıdır ve Repo Hesaplama ile ayrı hesaplanır. Basit ve bileşik faiz oranlarının nasıl birbirine çevrildiğini görmek için Bileşik Faiz - Basit Faiz Dönüşümü aracına bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Tahvil getirisi nasıl hesaplanır?
Basit faizde getiri, anapara × yıllık oran × gün ÷ 365 ile bulunur. Bileşik faizde anapara × ((1 + yıllık oran) ^ (gün ÷ 365) − 1) formülü kullanılır. Örneğin 5.000 ₺, yıllık %15,5 ve 365 gün için brüt getiri 775,00 ₺'dir.
Bu araç tahvilin alış fiyatını mı hesaplar?
Hayır, varsayılan mod alış fiyatını değil, anaparanızın dönem getirisini hesaplar. Kuponlu bir tahvilin teorik fiyatını görmek için “Teorik Kupon Fiyatı” modunu seçin. İkisi farklı sorulardır; teorik fiyat bir piyasa fiyatı değildir.
Basit ve bileşik faiz neden farklı sonuç verir?
Basit faizde getiri gün sayısıyla doğru orantılıdır. Bileşik faizde kazanılan getiri de faiz kazanır; bu yüzden uzun sürelerde fark büyür. 365 günde ikisi de girdiğiniz yıllık oranı verir.
Neden stopaj varsayılan olarak hesaplanmıyor?
Çünkü oran tüm tahviller için aynı değildir. Enstrümanın türü, ihraççı ve edinim tarihi sonucu değiştirir. Doğru kategoriyi ve tarihi sizin seçmeniz gerekir; emin değilseniz brüt getiri gösterilir ve bu %0 anlamına gelmez.
Hazine tahvilinde stopaj %0 mıdır?
Gerçek kişiler için Hazine ve Maliye Bakanlığı ihraçlı devlet tahvili ve hazine bonosunda, 22.12.2021 ile 31.12.2026 arasında edinilenlere %0 uygulanır. Daha önce edinilenlerde %10'dur. 1.1.2027 ve sonrası için oran yürürlükteki karara bağlıdır; araç bu durumda brüt getiriyi gösterir.
“Kendi stopaj oranımı gireceğim” ne anlama gelir?
Kendi varsayımınızla 0 ile 100 arasında bir oran yazarsınız ve araç bunu brüt getiriye aritmetik olarak uygular. Oranın yasal olarak size uygulanıp uygulanmadığı doğrulanmaz.
Aracı kurumun gösterdiği net tutar neden farklı çıkabilir?
Fiili stopaj, kupon ve itfa gibi gerçek ödeme tarihlerine, alım-satım fiyatına ve komisyonlara göre hesaplanır. Bu araç yalnızca girdiğiniz oranla basit bir dönem getirisi gösterir.
Faiz oranı %0 girilebilir mi?
Evet. Oran 0 olduğunda getiri 0,00 ₺ olur ve toplam anaparaya eşit çıkar. Negatif oran kabul edilmez.
Kuponlu tahvil modunda neden yıl yerine kupon sayısı giriyorum?
Tahvil fiyatlaması yalnızca ayrık kupon tarihlerinde tanımlıdır. Ondalıklı bir yıl değeri sessiz bir yuvarlama gerektirirdi; bu yüzden kalan kupon ödemesi sayısını tam sayı olarak girersiniz ve karşılık gelen yıl sonuçta ayrıca gösterilir.
Kaynaklar
- Gelir İdaresi Başkanlığı — G.V.K. Geçici 67. Madde Uygulaması ile İlgili Olarak Gerçek Kişilere Yönelik Vergi Rehberi (Şubat 2026)
- Resmî Gazete — 22 Aralık 2021, Sayı 31697, Cumhurbaşkanı Kararı 4937
- Resmî Gazete — 24 Mayıs 2020, Sayı 31136, Cumhurbaşkanı Kararı 2569
- Resmî Gazete — 20 Haziran 2026, Sayı 33286, Cumhurbaşkanı Kararı 11444